प्र.1. घृष्णेश्वर ज्योतिर्लिंग म्हणजे काय?
घृष्णेश्वर ज्योतिर्लिंग हे भगवान शिवांना समर्पित अत्यंत पवित्र मंदिर आहे. हे भगवान शिवांचे बारावे व शेवटचे ज्योतिर्लिंग मानले जाते. हे मंदिर महाराष्ट्रातील छत्रपती संभाजीनगर जिल्ह्यातील वेरूळ (एलोरा) येथे, एलोरा लेण्यांच्या जवळ स्थित आहे.
प्र.2. घृष्णेश्वर या नावाचा अर्थ काय आहे?
घृष्णेश्वर या शब्दाचा अर्थ “करुणेचा स्वामी” असा होतो. हे नाव भगवान शिवांच्या दयाळू व कृपाळू स्वभावाचे प्रतीक आहे.
प्र.3. घृष्णेश्वर मंदिराला का भेट द्यावी?
घृष्णेश्वर मंदिर हे भक्ती, श्रद्धा आणि शांती अनुभवण्यासाठी एक महत्त्वाचे तीर्थस्थान आहे. ज्योतिर्लिंग असल्यामुळे येथे दर्शन घेतल्याने आध्यात्मिक समाधान मिळते.
प्र.4. घृष्णेश्वर ज्योतिर्लिंग मंदिर कुठे आहे?
घृष्णेश्वर ज्योतिर्लिंग मंदिर वेरूळ (एलोरा), छत्रपती संभाजीनगर जवळ, महाराष्ट्र येथे आहे.
प्र.5. घृष्णेश्वर ज्योतिर्लिंगाचा इतिहास काय आहे?
घृष्णेश्वर ज्योतिर्लिंगाची कथा परमभक्त घुष्मा यांच्याशी संबंधित आहे. तिच्या भक्तीमुळे भगवान शिव ज्योतिर्लिंग स्वरूपात प्रकट झाले. सध्याचे मंदिर राणी अहिल्याबाई होळकर यांनी बांधले.
प्र.6. घृष्णेश्वर ज्योतिर्लिंग महाराष्ट्रात आहे का?
होय, घृष्णेश्वर ज्योतिर्लिंग महाराष्ट्रातच स्थित आहे.
प्र.7. घृष्णेश्वर ज्योतिर्लिंगाचा क्रमांक काय आहे?
घृष्णेश्वर ज्योतिर्लिंगाचा १२ वा क्रमांक आहे.
प्र.8. येथे कोणत्या पूजा होतात?
रुद्राभिषेक, पंचामृत पूजा, जलाभिषेक, लघु रुद्राभिषेक.
प्र.9. भेट देण्याचा सर्वोत्तम काळ?
पहाटे मंगळ आरतीचा वेळ सर्वोत्तम. ऑक्टोबर ते मार्च योग्य काळ.
प्र.10. आरतीची वेळ?
मंगळ आरती – ४:००
संध्याकाळची आरती – ७:३०
रात्र आरती – १०:००
प्र.11. प्रवेश शुल्क आहे का?
नाही, दर्शन मोफत आहे.
प्र.12. अंतर किती आहे?
सुमारे ३१ किमी, बस किंवा टॅक्सीने जाता येते.
प्र.13. मंदिराची वेळ?
५:३० ते ९:३०, श्रावणात ३:०० ते ११:००.
प्र.14. जवळची ठिकाणे?
एलोरा लेणी, कैलास मंदिर, दौलताबाद किल्ला.
प्र.15. महाराष्ट्रात कोणती ज्योतिर्लिंगे आहेत?
महाराष्ट्रात त्र्यंबकेश्वर ज्योतिर्लिंग (नाशिक), भीमाशंकर ज्योतिर्लिंग (पुणे जिल्हा), घृष्णेश्वर ज्योतिर्लिंग (एलोरा, छत्रपती संभाजीनगर), औंधा नागनाथ ज्योतिर्लिंग (हिंगोली जिल्हा) आणि परळी वैजनाथ ज्योतिर्लिंग (बीड जिल्हा) ही पाच ज्योतिर्लिंगे स्थित आहेत.
